کاخ سفید: ترامپ موضع خود را درباره ایران کاملا شفاف اعلام کرده است

خبرنگاری روز جمعه به وقت محلی از کارولین لیویت سخنگوی دولت دونالد ترامپ رییس جمهوری جدید جمهوریخواه آمریکا در دومین نشست خبری او، سوالی علیه جمهوری اسلامی ایران و تاکید ترامپ بر  عدم دستیابی احتمالی تهران به سلاح هسته ای و نیز احتمال بکارگیری گزینه نظامی پرسید که سخنگوی کاخ سفید از پاسخ به این سوال جهت دار خودداری کرد اما گفت: رییس جمهوری آمریکا موضع خود را درباره ایران بصورت کاملا شفاف اعلام کرده است.

لیویت توضیح داد: او (ترامپ) این موضع را زمانی که مذاکرات آتش بس غزه انجام می شد، و اکنون حال اجراست، به وضح بیان کرد.

سخنگوی جدید کاخ سفید با تروریستی خواندن جنبش حماس افزود: رییس جمهوری اعلام کرد اگر این آتش بس (غزه) انجام نشود، ایران و حماس باید هزینه بسیار سنگینی پرداخت کنند و بلافاصله پس از این اظهارات، آتش بس برقرار شد.

لیویت سپس گفت: کاخ سفید از آزادی هشت «گروگان» (اسیر) که در اختیار حماس بودند، خوشحال است. به دلیل تلاش های رییس جمهور ترامپ، سه اسراییلی و پنج شهروند تایلندی اکنون در کنار خانواده های خود هستند.

سخنگوی دولت ترامپ اضافه کرد: رییس جمهوری آمریکا متعهد به آزادی همه «گروگان‌ها» است. آنها نباید هیچگام توسط گروه حماس به «گروگان) گرفته می شدند و دیدار هفته آینده ترامپ با نتانیاهو بر حمایت او از اسراییل تاکید دارد.

پیش از این، دونالد ترامپ، رییس‌جمهور آمریکا درباره ایران با بیان این ادعا که خوب خواهد بود اگر مسایل با ایران را بدون حمله اسراییل بتوانیم حل کنیم، گفت: امیدوارم ایران توافق کند.

رییس جمهور جدید جمهوری خواه آمریکا در جمع خبرنگاران در کاخ سفید افزود:  امید است که این مساله بدون اینکه نیازی به نگرانی بر سر آن وجود داشته باشد حل شود. اگر بتواند بدون آنکه آن گام اضافی برداشته شود حل شود خوب خواهد بود.

ترامپ در پاسخ به سوالی درباره حمایت آمریکا از اسراییل در حمله به تاسیسات هسته ای ایران گفت: «واضح است که به این سوال پاسخ نمی‌دهم. باید دید چه پیش می‌آید. در روزهای آینده با افراد مختلفی دیدار خواهم کرد. امیدوارم این مساله بدون نیاز به اقداماتی از این دست حل شود. این واقعا خوب خواهد بود».

رییس جمهور  آمریکا در پاسخ به این سوال که  با چه کسانی دیدار خواهد داشت، افزود: «ترجیح می‌دهم چیزی نگویم اما با افراد بسیار بلندپایه دیدار خواهم کرد.»

ترامپ همچنین گفت:«امید است که ایران توافق بکند. اگر توافق نکنند به گمانم آن هم اشکال ندارد.»

او در پاسخ به سوال دیگری درباره احتمال انتخاب استیو ویتکاف نماینده خود در خاورمیانه به عنوان مسیول استراتژی در قبال ایران اعلام کرد که او را مسیول پرونده ایران نخواهد کرد اما او را «مذاکره‌ کننده‌ای عالی» توصیف کرد.

رییس جمهور آمریکا تصریح کرد: «نه، اما قطعا از او استفاده خواهم کرد. او مذاکره‌ کننده‌ ای عالی و انسان بسیار خوب و محبوبی است.»

ترامپ در سخنرانی مراسم تحلیف خود هیچ موضعگیری علیه جمهوری اسلامی ایران نکرد اما هنگام امضای دهها فرمان اجرایی به جمهوری اسلامی ایران اشاره و ادعا کرد که پس از انفجار پیجرهای نیروهای حزب‌الله لبنان و شهادت رهبران آن در حملات اسراییل و  نیز هدف قرار گرفتن ساختار پدافند هوایی ایران، جمهوری اسلامی ایران به شدت ضعیف شده است.

رییس جمهور جدید آمریکا همچنین در یکی از چند سخنرانی خود پس از مراسم تحلیف در جمع بخشی از هوادارانش ادعا کرد: ما بازگشتیم تا ایران را پاسخگو کنیم و بهره‌برداری آن از پول نفت برای تامین مالی سازمان‌های تروریستی را متوقف کنیم.

ترامپ با بیان این ادعا که  ایران در گذشته ورشکسته بود و نمی‌توانست به حماس و حزب‌الله کمک مالی کند، با انتقاد تلویحی از بایدن مدعی شد که اگر او رییس‌جمهور بود، عملیات «طوفان الاقصی» رخ نمی‌داد و ایران منابع مالی برای حمایت از حزب‌الله و حماس نداشت.

ایران پس از امضای برجام در سال ۱۳۹۴ با هدف لغو تحریم‌ها، به‌عنوان کشوری مسیولیت‌پذیر، تعهدات خود را به‌طور کامل اجرا کرد؛ موضوعی که در ۱۶ گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی مورد تأیید قرار گرفت. با این حال، پس از روی کار آمدن دونالد ترامپ و تصمیم یکجانبه او برای خروج از برجام در ۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۷ (۸ می ۲۰۱۸)، تحریم‌هایی که طبق توافق لغو شده بودند، دوباره اعمال شدند.

در واکنش به این اقدام، ایران در سال ۲۰۱۸ سازوکار حل اختلاف را در چارچوب کمیسیون مشترک برجام فعال کرد. در نتیجه، اعضای باقی‌مانده توافق با صدور بیانیه‌ای، ۱۱ تعهد برای جبران خسارت‌های ناشی از خروج آمریکا ارایه کردند. با این وجود، اجرای نامتوازن برجام و تشدید تحریم‌های یکجانبه آمریکا، ایران را ناچار کرد تا یک سال پس از خروج واشنگتن، اجرای گام‌به‌گام برخی از اقدامات داوطلبانه تعهدات هسته‌ای خود را متوقف کند. در این مدت، ایران با پایبندی به توافق، به کشورهای اروپایی فرصت داد تا وعده‌های خود را عملی کنند، اما به دلیل عدم تحقق این وعده‌ها، تهران در چند مرحله تعهدات خود را کاهش داد.

با روی کار آمدن جو بایدن در ژانویه ۲۰۲۱، این دولت سیاست خروج یکجانبه ترامپ از برجام را محکوم کرد اما در عمل همان سیاست فشار حداکثری دولت پیشین را ادامه داد. به‌رغم ادعای واشنگتن برای بازگشت به دیپلماسی، کاخ سفید اراده لازم برای بازگشت به برجام و جبران سیاست‌های شکست‌خورده ترامپ را نشان نداده است.

مذاکرات برای احیای برجام طی هشت دور در وین برگزار شد و نمایندگان گروه ۱+۴، اتحادیه اروپا و ایران در این گفت‌وگوها شرکت کردند. هیأت آمریکایی نیز به‌طور غیرمستقیم در مذاکرات حضور داشت اما به دلیل تناقض در رفتار، تعلل در تصمیم‌گیری و زیاده‌خواهی واشنگتن، توافقی حاصل نشد.

از آنجایی که جمهوری اسلامی ایران در عرصه دیپلماسی از هر فرصتی برای تبیین مواضع، طرح دغدغه‌ها و پیگیری مطالبات خود استفاده می‌کند، گفت‌وگوها برای از سرگیری مذاکرات هسته‌ای با سه کشور اروپایی (انگلیس، فرانسه و آلمان) و اتحادیه اروپا را پیگیری می‌کند. تاکنون سه دور گفت‌وگو برگزار شده و طرف‌ها در تلاش هستند تا زمینه لازم را برای کاهش تنش‌ها و ادامه روند دیپلماسی فراهم کنند.

ایران همواره تأکید کرده است که برای دستیابی به توافقی پایدار و قابل اعتماد که تحریم‌ها را به‌صورت تضمین‌شده لغو کند و مانع از سوءاستفاده در آینده شود، آمادگی دارد.